Sozluk (A-Z)

Grid trading, kripto turev ve bot dunyasindaki tum terimler tek sayfada.

A

Ask (Satis Fiyati): Bir varligin satilmak istendigi en dusuk fiyat. Order book'ta satis tarafindaki en iyi fiyattir. Alis yapmak istediginizde odediginiz fiyat genellikle ask fiyatidir.

ATR (Average True Range): Belirli bir donemde fiyatin ortalama ne kadar hareket ettigini gosteren bir volatilite olcusu. Grid araligini belirlerken ATR kullanmak, piyasa kosullarina uygun bir range secmenize yardimci olur.

B

Backtest: Bir stratejiyi gecmis fiyat verileri uzerinde simule ederek performansini olcme yontemi. Grid stratejinizi canli paraya gecmeden once backtest ile dogrulamaniz onemle tavsiye edilir.

Bias: Botun belirli bir yone (long veya short) agirlik vermesi. Ornegin long bias'ta bot daha agresif alim yaparken, short bias'ta daha temkinli davranir.

Bid (Alis Fiyati): Bir varlik icin teklif edilen en yuksek alis fiyati. Order book'ta alis tarafindaki en iyi fiyattir. Satis yaptiginizda aldiginiz fiyat genellikle bid fiyatidir.

Bootstrap: Botun ilk basladiginda mevcut piyasa durumuna gore eksik grid seviyelerini hizla doldurma islemi. Ornegin fiyat grid araliginin ortasindaysa, alttaki seviyelere aninda market order gondererek pozisyon olusturur.

Break-even: Kar veya zarar olmayan nokta. Toplam maliyet ile toplam getirinin esitlenmesi durumudur. Bir pozisyonun break-even fiyati, tum fee'ler dahil sifir kar/zarar yapacaginiz seviyedir.

C

Clean Shutdown: Botun kontrollü bir sekilde kapanma sureci. Sirasiyla acik emirler iptal edilir, pozisyonlar kapatilir ve tum kaynaklar temizlenir. Ani kapanmalardan farkli olarak acikta kalan emir veya pozisyon birakmaz.

Cross Margin: Hesabinizdaki tum bakiyenin tum acik pozisyonlar icin teminat olarak kullanildigi margin modu. Likidasyon riski daha dusuktur ancak buyuk bir kayipta tum bakiyenizi kaybedebilirsiniz.

Cycle: Botun tekrarlayan ana dongusu. Her cycle'da fiyat kontrol edilir, eksik emirler tespit edilir ve gerekli islemler yapilir. Varsayilan cycle suresi genellikle 15 saniyedir.

D

DCA (Dollar Cost Averaging): Belirli araliklarla esit miktarda alis yaparak ortalama maliyeti dusurme stratejisi. Grid trading de bir cesit otomatik DCA olarak dusunulebilir; fiyat dustukce kademeli alim yapar.

Drawdown: Bir yatirimin en yuksek noktasindan en dusuk noktasina kadar yasadigi deger kaybi yuzdesi. Ornegin portfoyunuz 1000 USD'den 800 USD'ye dustuyse drawdown %20'dir.

Dry Run: Botun gercek para kullanmadan simule edilmis ortamda calistirilmasi. Stratejinizi test etmek icin idealdir; gercek emir gonderilmez, tum islemler sanal olarak gerceklesir.

E

Entry: Bir pozisyona giris noktasi. Grid trading'de her grid seviyesine yerlestirilmis alis emri bir entry noktasidir. Fiyat o seviyeye dustugunde emir tetiklenir ve pozisyon acilir.

Exchange: Kripto varliklarin alim-satiminin yapildigi borsa platformu. Merkezi (CEX) veya merkeziyetsiz (DEX) olabilir. Gridera, Pacifica DEX uzerinde calisir.

F

Fee (Islem Ucreti): Her alim veya satim isleminde borsaya odenen komisyon. Maker ve taker olarak ikiye ayrilir. Grid trading'de cok sayida islem yapildigindan fee'ler toplam karliliga dogrudan etki eder.

Fill: Bir emrin borsada eslesmesi ve gerceklesmesi. Limit emriniz karsi taraftaki bir emirle eslestiginde "fill" olur. Kismi fill de mumkundur; emrin sadece bir kismi gerceklesir.

Funding Rate: Perpetual futures piyasasinda long ve short taraflar arasinda periyodik olarak el degistiren odeme. Pozitif funding rate'te long pozisyon sahipleri short sahiplerine odeme yapar; negatif olursa tersi gercerlesir.

G

Grid: Belirlenen fiyat araligina esit veya oransal aralikla yerlestirilen alim-satim emirleri agini ifade eder. Her seviyede bir alis ve bir satis emri bulunur, fiyat hareket ettikce kar elde edilir.

Grid Break: Fiyatin grid araliginin disina cikmasi durumu. Fiyat grid_low'un altina veya grid_high'in ustune ciktiginda bot bu durumu tespit eder ve guvenli kapanma baslatabilir.

Grid Level: Grid uzerindeki her bir fiyat seviyesi. Ornegin 100-110 USD arasinda 10 seviyeli bir grid'de her 1 USD'lik araligin baslangic noktasi bir grid level'dir.

Grid Range: Grid'in kapsadigi fiyat araligi; en dusuk (grid_low) ve en yuksek (grid_high) fiyat arasindaki bolge. Bu aralik stratejinizin calisma sahasini belirler.

Grid Spacing: Iki grid seviyesi arasindaki mesafe. Sabit (linear) veya yuzdesel (percent) olabilir. Dar spacing daha sik islem, genis spacing daha az ama buyuk karli islem uretir.

GTC (Good Till Cancel): Emir siz iptal edene kadar aktif kalir. Grid trading'de kullanilan standart emir suresi budur; emirler piyasada bekler ve fiyat o seviyeye geldiginde otomatik gerceklesir.

H

Hedge: Mevcut bir pozisyonun riskini azaltmak icin ters yonde pozisyon acma stratejisi. Ornegin long grid calistirirken kisa vadeli dusus beklentisiyle short pozisyon acmak bir hedge islemidir.

I

IOC (Immediate or Cancel): Emrin aninda gerceklesmeyen kismi otomatik iptal edilir. Hizli islem gerektiren durumlarda kullanilir; kismi fill kabul edilir ancak beklemeye alinmaz.

Isolated Margin: Her pozisyon icin ayri teminat ayrilan margin modu. Bir pozisyon likidasyon olursa sadece o pozisyona ayrilmis teminat kaybedilir, hesaptaki diger bakiye korunur.

K

Kaldirac (Leverage): Sahip oldugunuzdan daha buyuk pozisyon acmanizi saglayan borclama mekanizmasi. 10x kaldirac, 100 USD teminatla 1000 USD'lik pozisyon acmaniz anlamina gelir. Kar ve zarar ayni oranda buyur.

L

Leverage: Bkz. Kaldirac. Teminatinizin kati kadar pozisyon acmanizi saglayan mekanizma. Yuksek leverage, yuksek kar potansiyeli oldugu kadar yuksek likidasyon riski de tasir.

Likidasyon (Liquidation): Pozisyonunuzun teminati karsilayamaz hale geldiginde borsanin pozisyonu zorla kapatmasi. Tum teminatinizi kaybedersiniz. Yuksek kaldirac ve dar margin ile likidasyon riski artar.

Limit Order: Belirlediginiz fiyattan veya daha iyi bir fiyattan gerceklesecek emir. Grid trading'deki alim emirleri genellikle limit order'dir; fiyat o seviyeye gelene kadar bekler.

Long: Fiyatin yukselmesinden kar etmeyi hedefleyen pozisyon yonu. Dusukten alip yuksekten satarak kar elde edersiniz. Grid bot long modunda fiyat dustukce alir, yukseldiginde satar.

M

Maker: Limit emir vererek order book'a likidite ekleyen taraf. Maker fee genellikle taker fee'den dusuktur. Grid botlar cogunlukla maker olarak islem yapar, bu da fee avantaji saglar.

Margin: Bir pozisyon acmak icin gereken teminat miktari. Kaldiracli islemlerde pozisyonun tamamini degil, sadece margin kadar bakiye gerekir. Margin yetersiz kalirsa likidasyon riski dogar.

Mark Price: Borsanin pozisyon degerlemesi ve likidasyon hesabi icin kullandigi referans fiyat. Manipulasyonu onlemek icin birden fazla kaynaktan hesaplanir; son islem fiyatindan farkli olabilir.

Market Order: Anlk olarak mevcut en iyi fiyattan gerceklesen emir. Hizli islem garanti eder ancak slippage riski vardir. Bootstrap sirasinda kacirilmis grid seviyeleri icin kullanilabilir.

N

Notional: Bir pozisyonun toplam dolar degeri. Ornegin 10x kaldiracla 100 USD margin kullaniyorsaniz notional degeriniz 1000 USD'dir. Fee ve funding hesaplamalari notional uzerinden yapilir.

O

Open Interest: Bir piyasada acik olan toplam pozisyon sayisi. Yuksek open interest, o piyasada aktif ilgi oldugunu gosterir. Ani degisimler buyuk fiyat hareketlerinin habercisi olabilir.

Order Book: Bir borsadaki tum acik alis ve satis emirlerinin fiyat ve miktar bazinda listelendigi kayit defteri. Bid (alis) ve ask (satis) taraflarindan olusur ve piyasanin derinligini gosterir.

P

Paper Mode: Bkz. Dry Run. Gercek para kullanmadan sanal ortamda islem yapma modu. Stratejinizi riske girmeden test etmenizi saglar.

Perpetual (Perp): Vade tarihi olmayan vadeli islem sozlesmesi. Klasik futures'tan farki surekli acik kalabilmesidir. Funding rate mekanizmasi ile spot fiyata yakin tutulur. Grid botlar genellikle perp piyasalarda calisir.

PnL (Profit and Loss): Kar ve zarar. Bir pozisyonun veya stratejinin ne kadar kazandirdigini ya da kaybettirdigini gosteren temel metrik. Realized (gerceklesmis) ve unrealized (gerceklesmemis) olarak ikiye ayrilir.

Position (Pozisyon): Borsada acik olan long veya short yonlu islem. Grid trading'de her fill olan grid seviyesi bir pozisyon olusturur ve take profit ile kapatilir.

R

Range: Fiyatin hareket ettigi aralik. Grid trading'de range, grid_low ve grid_high arasindaki bolgeyi ifade eder. Fiyat bu aralikta kaldigi surece bot aktif olarak islem yapar.

Realized PnL: Kapatilmis pozisyonlardan elde edilen gerceklesmis kar veya zarar. Pozisyon kapatilmadan PnL "realize" olmaz. Grid bot her TP (take profit) fill'inde realized PnL olusturur.

Reconciliation: Botun yerel state'i ile borsadaki gercek emir durumunu karsilastirip tutarsizliklari duzeltme sureci. Eksik grid emirlerini veya kayip take profit'leri tespit ederek otomatik onarir.

Reduce Only: Sadece mevcut pozisyonu kucultebilen, yeni pozisyon acamayan ozel emir turu. Take profit emirleri reduce-only olarak gonderilir; boylece pozisyon olmadan yanlis yonde islem acilmasi onlenir.

ROI (Return on Investment): Yatirim getiri orani. Kullandiginiz sermayeye gore ne kadar kar ettiginizi yuzde olarak gosterir. Hesaplama: (Net Kar / Yatirim) x 100.

S

Short: Fiyatin dusmesinden kar etmeyi hedefleyen pozisyon yonu. Once yuksekten satip sonra dusukten geri alarak kar elde edersiniz. Short grid bot yukseliste satar, dususte geri alir.

Slippage: Emrinizin beklediginiz fiyattan farkli bir fiyatta gerceklesmesi. Ozellikle market order'larda ve dusuk likidite ortamlarinda slippage yuksek olabilir. Grid botlar limit order kullanarak slippage'i minimize eder.

Spread: Bir varligin en iyi alis (bid) ve en iyi satis (ask) fiyati arasindaki fark. Dar spread yuksek likiditeyi, genis spread dusuk likiditeyi gosterir. Spread dogrudan islem maliyetinizi etkiler.

Stop Loss: Zarari sinirlamak icin belirlenen otomatik kapatma seviyesi. Fiyat bu seviyeye ulastiginda pozisyon otomatik kapatilir. Grid bot'ta global stop loss tanimlanabilir; tetiklenince tum pozisyonlar kapatilir.

T

Take Profit (TP): Hedef kar seviyesine ulastiginda pozisyonu otomatik kapatan emir. Grid trading'de her grid seviyesinin bir ust seviyesi TP olarak belirlenir; fiyat yukseldiginde kar realize edilir.

Taker: Market order veya aninda eslesen limit order ile order book'tan likidite alan taraf. Taker fee genellikle maker fee'den yuksektir. Acil islem gerektiren durumlarda taker olursunuz.

TP: Bkz. Take Profit. Bir pozisyonun kar hedefine ulastiginda otomatik kapatilmasini saglayan emir turudur.

Trailing Stop: Fiyat lehinize hareket ettikce kendini otomatik ayarlayan stop emri. Ornegin fiyat yukselirken trailing stop da yukselir, ancak fiyat duserse sabit kalir ve tetiklenebilir.

Trend: Fiyatin belirli bir yone dogru surekli hareket etme egilimi. Yukselis trendi (uptrend), dusus trendi (downtrend) veya yatay (sideways) olabilir. Grid trading en cok yatay ve hafif trendli piyasalarda verimli calisir.

U

Unrealized PnL: Hala acik olan pozisyonlarin guncel kar veya zarar durumu. Pozisyon kapatilmadan bu deger surekli degisir. Mevcut fiyat ile giris fiyati arasindaki farka gore hesaplanir.

V

Volatilite (Volatility): Fiyatin belirli bir donemde ne kadar dalgalandigini gosteren olcu. Yuksek volatilite grid trading icin idealdir cunku fiyat daha sik grid seviyeleri arasinda hareket eder ve daha fazla islem uretir.

W

WebSocket: Sunucu ile istemci arasinda surekli acik kalan iki yonlu iletisim kanali. Borsa fiyat degisikliklerini, emir durumu guncellemelerini ve islem gecmisini anlik olarak WebSocket uzerinden iletir.

Win Rate: Toplam islemler icinde karli islemlerin yuzdesi. Ornegin 100 islemden 70'i karli ise win rate %70'tir. Grid trading genellikle yuksek win rate uretir ancak tek basina karlilik gostergesi degildir.